Κυριακή, 14 Ιανουαρίου 2018

ΕΝΟΤΗΤΑ 23. Η ελληνική οικονομία και κοινωνία κατά τον 19ο αιώνα

ΕΝΟΤΗΤΑ 23 Η ελληνική οικονομία και κοινωνία κατά τον 19ο αιώνα (σχολικό βιβλίο)


ΕΝΟΤΗΤΑ 23. Η ελληνική οικονομία και κοινωνία κατά τον 19ο αιώνα from Kvarnalis75


Ενότητα 23. Η ελληνική οικονομία και κοινωνία κατά τον 19ο αιώνα. from Χρήστος Τσατσούρης
 ΚΙΛΕΛΕΡ
Διονύσης Σαββόπουλος

ΑΝΤΥΠΑΣ
Βασίλης Παπακωνσταντίνου


                                                                 Ο ΔΑΣΚΑΛΟΣ
                                                                 Λάκης Χαλκιάς




ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ
                                                         ΕΝΟΤΗΤΑ 23
Η ελληνική οικονομία και κοινωνία κατά τον 19ο αιώνα
Το ελληνικό κράτος στη διάρκεια του 19ου αιώνα:
·      Έκταση: μικρή.
·      Πληθυσμός: σταθερά αυξανόμενος.
·      Σημαντικότερα αστικά κέντρα: Αθήνα, Πάτρα, Σύρος.
·      Αγροτικός τομέας ήταν κυρίαρχος στην ελληνική οικονομία και καθορίστηκε από το ζήτημα των εθνικών γαιών, ένα μεγάλο μέρος των οποίων καταπατήθηκε. à το 1871 ο Αλ. Κουμουνδούρος διένειμε τις εθνικές γαίες που είχαν απομείνει.
Τα χαρακτηριστικά της ελληνικής γεωργίας του 19ου αιώνα:
·      Μικροί αγροτικοί κλήροι, με εξαίρεση τη Θεσσαλία.
·      Τα κυριότερα αγροτικά προϊόντα ήταν η σταφίδα, οι ελιές, τα καπνά, τα σιτηρά.
Το πρόβλημα των τσιφλικιών:
Δημιουργήθηκε με την προσάρτηση της Θεσσαλίας στο ελληνικό κράτος, το 1881, και την πώληση των τσιφλικιών (=μεγάλων γαιοκτησιών) από τους Οθωμανούς ιδιοκτήτες στους Έλληνες κεφαλαιούχους.
Αποτελέσματα από τη μονοκαλλιέργεια της σταφίδας:
·      Η συσσώρευση πλούτου.
·      Οι τοπικές οικονομίες έγιναν ευάλωτες στις διεθνείς κρίσεις.
Το εμπόριο, ειδικά το εξωτερικό, είχε μεγάλη βαρύτητα:
·      Εξαγωγές: σταφίδες, λάδι, αγροτικά προϊόντα.
·      Εισαγωγές: σιτάρι, υφάσματα, νήματα, άνθρακας, ξυλεία, μηχανήματα.
Η ναυτιλία ήταν ο κύριος μοχλός οικονομικής ανάπτυξης. Κύρια λιμάνια: Πάτρα, Σύρος και Πειραιάς.
Το τραπεζικό σύστημα άρχισε να αναπτύσσεται με την ίδρυση της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδας το 1841.
Η βιομηχανία αναπτύχθηκε με αργούς ρυθμούς. Κύριοι λόγοι της βιομηχανικής καθυστέρησης ήταν:
·      η έλλειψη κεφαλαίων,
·      η μικρή αγορά,
·      η έλλειψη πρώτων υλών και καυσίμων,
·      η χρόνια έλλειψη εργατικών χεριών,
·      η πίεση των φθηνών εισαγόμενων προϊόντων.
Ο ρόλος του κράτους στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας το 19ο αι. υπήρξε σημαντικός.
Το εξωελλαδικό ελληνικό κεφάλαιο στράφηκε προς την Ελλάδα στη δεκαετία του 1870, λόγω της οικονομικής κρίσης του 1873 και της εύνοιας του Τρικούπη.
Η ελληνική κοινωνία
Βαθμιαία αστικοποίηση à  ενίσχυση του ρόλου των αστικών στρωμάτων.
Η κοινωνική πυραμίδα:
·      Οι αγρότες: αποτελούσαν την πλειονότητα του πληθυσμού και ήταν μικροϊδιοκτήτες και ακτήμονες (κολίγοι).
·      Τα αστικά στρώματα: αποτελούνταν από τους επιχειρηματίες και τους δημοσίους υπαλλήλους και έπαιζαν έναν δυναμικό ρόλο στην ελληνική κοινωνία.
·      Οι εργάτες: απασχολούνταν στη νεόκοπη ελληνική βιομηχανία.
Κοινωνικοί μετασχηματισμοί:
Η μετανάστευση εντάθηκε στη διάρκεια του 19ου αι. με προορισμό τις πλούσιες ελληνικές παροικίες του εξωτερικού και, στα τέλη του 19ου αι., τις ΗΠΑ.
Οι αγώνες των ακτημόνων της Θεσσαλίας, που έφτασαν μέχρι και την ένοπλη σύγκρουση στο Κιλελέρ το 1910, ήταν ένας από τους παράγοντες που ώθησαν στη διανομή των τσιφλικιών.
Το εργατικό κίνημα έκανε τα πρώτα βήματά του αυτήν την εποχή. 
Το γυναικείο ζήτημα τέθηκε στο πλαίσιο των γενικότερων αναζητήσεων που έφερε η αστικοποίηση, με κύριο αίτημα την ανάγκη εκπαίδευσης των γυναικών.


Δευτέρα, 8 Ιανουαρίου 2018

ΕΝΟΤΗΤΑ 22. Τα Βαλκάνια των αλληλοσυγκρουόμενων εθνικών επιδιώξεων



ΕΝΟΤΗΤΑ 22. Τα Βαλκάνια των αλληλοσυγκρουόμενων εθνικών επιδιώξεων from Kvarnalis75

Ενότητα 22 σχολικού βιβλίου

Επίσκεψη σουλτάνου στη Θεσσαλονίκη το 1911

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ
ΕΝΟΤΗΤΑ 22
Τα Βαλκάνια των αλληλοσυγκρουόμενων εθνικών επιδιώξεων
Η βαλκανική κρίση των ετών 1875-1878
·      Επαναστάσεις στην Ερζεγοβίνη, τη Βοσνία, τη Βουλγαρία.
·      Η Οθωμανική αυτοκρατορία απάντησε με μαζικές σφαγές.
·      Η Ρωσία κήρυξε τον πόλεμο στην Οθωμανική αυτοκρατορία το 1877.
·      Επαναστάσεις των ελληνικών πληθυσμών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Η συνθήκη του Αγίου Στεφάνου  (Φεβρουάριος 1878)
Δημιουργία της «Μεγάλης Βουλγαρίας».
Το συνέδριο του Βερολίνου (Ιούνιος 1878)
 Ανάκληση των αποφάσεων της συνθήκης του Αγίου Στεφάνου.
Οι όροι του συνεδρίου του Βερολίνου:
·      Η Μεγάλη Βουλγαρία διασπάται σε αυτόνομη Βουλγαρία και αυτόνομη Ανατολική Ρωμυλία υπό την επικυριαρχία του Σουλτάνου.
·      Σερβία, Ρουμανία, Μαυροβούνιο κηρύχθηκαν ανεξάρτητα κράτη.
·      Μακεδονία, Ήπειρος, Θράκη παρέμειναν στην Οθωμανική αυτοκρατορία.
·      Η διοίκηση της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης ανατέθηκε στην Αυστροουγγαρία.
·      Η Κύπρος παραχωρήθηκε στην Αγγλία.
Η Ενσωμάτωση της Θεσσαλίας και της Άρτας (1881)
Ήρθε μετά από διαπραγματεύσεις με την τουρκική πλευρά.

Η προσάρτηση της Α. Ρωμυλίας από τη Βουλγαρία (1885)
Οι Βούλγαροι το 1885 προσάρτησαν την Ανατολική Ρωμυλία, παραβιάζοντας τους όρους της Συνθήκης του Βερολίνου.
Το Μακεδονικό Ζήτημα και ο Μακεδονικός αγώνας:
Μακεδονικό ζήτημα: η διεκδίκηση της Μακεδονίας από Έλληνες, Βούλγαρους και Σέρβους στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα που οδήγησε σε σύγκρουση, η οποία εκδηλώθηκε αρχικά ως αγώνας για τον έλεγχο της εκπαίδευσης και της θρησκευτικής συνείδησης των Μακεδόνων και σύντομα πήρε ένοπλη μορφή.
1893: ίδρυση της Μακεδονικής Επαναστατικής Οργάνωσης (ΕΜΕΟ).
1895: σχηματισμός της Ανώτατης Μακεδονικής Επιτροπής (Komitet).
1896-1897: δραστηριοποίηση των πρώτων ελληνικών ένοπλων ομάδων και προσωπικοτήτων, όπως οι Καραβαγγέλης, Δραγούμης, Κορομηλάς.
1898: οργάνωση στη Μακεδονία ένοπλων ομάδων Βουλγάρων, των κομιτατζήδων.
1903: οργάνωση από την ΕΜΕΟ της εξέγερσης του Ίλιντεν.
1904: άφιξη στη Μακεδονία Ελλήνων αξιωματικών, με ξεχωριστή μορφή τον Παύλο Μελά.

Το κίνημα των Νεοτούρκων 1908

Νεότουρκοι: Τούρκοι αξιωματικοί και διανοούμενοι που ίδρυσαν την οργάνωση Ένωση και Πρόοδος, προτάσσοντας την εθνική αντί για τη θρησκευτική τους ταυτότητα, και εκδήλωσαν το 1908 κίνημα με φιλελεύθερες ιδέες στη Θεσσαλονίκη, υποχρεώνοντας το Σουλτάνο να παραχωρήσει σύνταγμα.


Κυριακή, 17 Δεκεμβρίου 2017

ΕΝΟΤΗΤΑ 19. Από την 3η Σεπτεμβρίου 1843 έως την έξωση του Όθωνα (1862)



1. slideshare.net/1843-1862
2. slideshare.net/amakridaki
3. Σύνταγμα 1844
4. istografia.blogspot.gr/2014/11/3-1843-1862.html

   5. Εθνοσυνέλευση 1843-1844 (Παύλος Πετρίδης, ιστορικός)



Ο Αμπντούλ Μετζίτ Α΄ (23 Απριλίου 1823 - 25 Ιουνίου 1861) ήταν ο 31ος σουλτάνος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Ήταν γιος του Μαχμούτ Β΄ και τον διαδέχθηκε στο θρόνο στις 2 Ιουλίου του 1839 σε ηλικία μόλις 15 ετών. Έλαβε ευρωπαϊκή εκπαίδευση και μιλούσε άριστα τη γαλλική γλώσσα, ενώ παράλληλα ενδιαφέρονταν για τη λογοτεχνία και την κλασική μουσική, όπως ο Αμπντούλ Αζίζ ο οποίος τον διαδέχθηκε. Συνέχισε το μεταρρυθμιστικό έργο του πατέρα του, το οποίο ονομάστηκε Τανζιμάτ, που σημαίνει Ευτυχής οργάνωση. Η συγκεκριμένη μεταρρύθμιση παραχώρησε πολλά δικαιώματα στους υπηκόους των χριστιανικών κοινοτήτων και έδωσε σημαντική ώθηση στην ανάπτυξη του εμπορίου, των γραμμάτων κ.α. Το 1839 με τη συνθήκη Χάτι Σερίφ και το 1856 με τη συνθήκη Χάτι Χουμαγιούν (κατά λέξη: αυτοκτατορική χειρόγραφη διαταγή) πέτυχε να δημιουργήσει ένα προστατευτικό πλαίσιο για τους Ορθόδοξους και να εξασφαλίσει δικαιώματα όπως για ισότιμη μεταχείρηση, ίση απονομή δικαιοσύνης κ.ά.
Στην εξωτερική πολιτική ο Αμπντούλ Μετζίτ Α΄ κατάφερε να καταστείλει τα επαναστατικά κινήματα στη Συρία, στην Αλβανία, στη Βοσνία και στο Μαυροβούνιο. Στον Κριμαϊκό πόλεμο προστάτεψε εν μέρει τα συμφέροντα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας αλλά αναγκάστηκε να αναγνωρίσει την ένωση των παραδουνάβιων χωρών. Οι σφαγές του χριστιανικού πληθυσμού στο Λίβανο υπήρξε αφορμή για επέμβαση των Ευρωπαϊκών δυνάμεων το 1860 και τον ανάγκασαν να αναγνωρίσει την αυτονομία της χώρας.
Απεβίωσε στις 25 Ιουνίου του 1861 από φυματίωση και τον διαδέχτηκε ο αδερφός του Αμπντούλ Αζίζ. Γιοί του ήταν οι Μουράτ Ε΄ και Αμπντούλ Χαμίτ Β΄ που επίσης έγιναν σουλτάνοι.


το ίδιο σε διαφορετική μορφή

Τετάρτη, 13 Δεκεμβρίου 2017

ΕΝΟΤΗΤΑ 18. Από την άφιξη του Όθωνα (1833) έως την 3η Σεπτεμβρίου 1843




Από την άφιξη του Όθωνα ως την 3η Σεπτεμβρίου 1843

2ο slideshare για την άφιξη του Όθωνα

ΕΝΟΤΗΤΑ 18
1.Τι προέβλεπε η συνθήκη του Λονδίνου του 1832;
Οι Μ. Δυνάμεις και η Βαυαρία υπέγραψαν τη συνθήκη του Λονδίνου (Μάιος 1832), με την οποία:
1.    Ο Όθων αναγορευόταν Βασιλιάς της Ελλάδας.
2.    Ως πολίτευμα του νέου κράτους ορίστηκε η απόλυτη μοναρχία.
3.    Χορηγήθηκαν στο ελληνικό κράτος 20 εκ. φράγκα ως πρώτη δόση ενός δανείου 60 εκ. φράγκων.


2.Τι ήταν η Αντιβασιλεία και ποια τα κυριότερα μέλη της;
Ήταν μια επιτροπή αποτελούμενη από Βαυαρούς αξιωματούχους διορισμένους από τον πατέρα του Όθωνα, η οποία θα ασκούσε την εξουσία μέχρι την ενηλικίωσή του.
Τα κυριότερα μέλη της ήταν:
1.    Ο Άρμανσμπεργκ, πρωθυπουργός και υπουργός των εξωτερικών.
2.    Ο Μάουρερ, αρμόδιος για την εκπαίδευση, τη δικαιοσύνη και την εκκλησία.
3.    Ο Χάιντεκ, υπεύθυνος για τις ένοπλες δυνάμεις.


3.Ποιοι ήταν οι στόχοι της Αντιβασιλείας:
1.    εθνική ανεξαρτησία,
2.    βασιλική απολυταρχία,
3.    συγκεντρωτικό σύστημα διακυβέρνησης.


4.Ποια ήταν η πολιτική της Αντιβασιλείας απέναντι
Α) στη Διοίκηση
1.      Η διοίκηση του κράτους ήταν συγκεντρωτική.
2.      Η χώρα διαιρέθηκε σε 10 νομούς.
3.      Η πρωτεύουσα μεταφέρθηκε από το Ναύπλιο στην Αθήνα.
    Β) στο Στρατό
1.      Ο στρατός βασίστηκε σε 3.500 περίπου Βαυαρούς στρατιωτικούς.
2.      Οι Έλληνες αγωνιστές δεν έγιναν δεκτοί στις ένοπλες δυνάμεις.
Γ) στη Δικαιοσύνη
1.      Ιδρύθηκαν δικαστήρια.
2.      Συντάχθηκαν νέοι νόμοι.
Δ) στην Εκπαίδευση
1.Η πρωτοβάθμια εκπαίδευση παρεχόταν στα Δημοτικά σχολεία που είχαν επτά χρόνια διάρκεια και ήταν αλληλοδιδακτικά.
2.Η δευτεροβάθμια εκπαίδευση προσφερόταν:
        - από τα Ελληνικά σχολεία που ήταν τριτάξια και βρίσκονταν στις πρωτεύουσες των επαρχιών,
        - από τα Γυμνάσια που ήταν τετρατάξια και βρίσκονταν στις πρωτεύουσες των νομών.
3.Η τριτοβάθμια εκπαίδευση παρεχόταν από το πρώτο ελληνικό Πανεπιστήμιο, που ιδρύθηκε στην Αθήνα το 1837, ενώ την ίδια χρονιά ιδρύθηκε και το Πολυτεχνικό Σχολείο, πρόδρομος του σημερινού Πολυτεχνείου.
   Ε) στην Εκκλησία
1.      Η ελληνική εκκλησία ορίστηκε  αυτοκέφαλη, δηλαδή χωρίστηκε διοικητικά από το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως.
2.      Έκλεισαν μοναστήρια που είχαν μικρό αριθμό μοναχών.
5.Ποιες ήταν οι αιτίες της επανάστασης της 3ης Σεπτεμβρίου 1843, ποιοι οι πρωτεργάτες και ποια τα αποτελέσματά της;
Αίτια: 1.Η άρνηση του Όθωνα για μεταρρυθμίσεις.
           2.Τα οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα της χώρας.
           3.Οι περικοπές σε βάρος των στρατιωτικών.
Η γενική αναταραχή οδήγησε σε πολιτική κινητοποίηση με πρωτεργάτες τους Μαυροκορδάτο, Κωλέττη,  Μεταξά και Λόντο και αίτημα την παραχώρηση συντάγματος από τον βασιλιά, πράγμα που
1.θα απάλλασσε τη χώρα από τους Βαυαρούς,
2.θα την ανακούφιζε από την οικονομική και κοινωνική κρίση.
    Αποτελέσματα:
1.Ο Όθωνας αναγκάστηκε να προκηρύξει εκλογές για Εθνοσυνέλευση που θα ψήφιζε σύνταγμα.    
2. Τελείωσε η περίοδος  της απόλυτης μοναρχίας.

Τρίτη, 12 Δεκεμβρίου 2017

ΕΝΟΤΗΤΑ 17: Ιωάννης Καποδίστριας

Καποδίστριας στη wikipedia




Η δολοφονία του Καποδίστρια

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ
ΕΝΟΤΗΤΑ 17
                                 Η διακυβέρνηση του ελληνικού κράτους
                                από τον Ιωάννη Καποδίστρια (1828-1831)
Η άφιξη του Καποδίστρια στην Ελλάδα
Ο Ι. Καποδίστριας εκλέχτηκε Κυβερνήτης της Ελλάδας από την Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας και ήρθε στο Ναύπλιο τον Ιανουάριο του 1828. Η  κατάσταση στην οποία βρισκόταν η χώρα ήταν τραγική:
·      Η χώρα ήταν ερειπωμένη και ο λαός εξαθλιωμένος.
·      Ληστές και πειρατές έλεγχαν μεγάλες περιοχές της χώρας.
·      Ο αιγυπτιακός στρατός κατείχε εδάφη της ΝΔ Πελοποννήσου και ο τουρκικός στρατός κατείχε εδάφη της Στερεάς Ελλάδας.
Οι ενέργειες του Καποδίστρια ως Κυβερνήτη της Ελλάδας:
Πολίτευμα και διοίκηση:
·      Συγκέντρωσε όλες σχεδόν τις εξουσίες στο πρόσωπό του.
·      Ανέστειλε την ισχύ του συντάγματος της Τροιζήνας.
·      Διόριζε ο ίδιος τους υπουργούς και τα μέλη του Πανελληνίου.

Ένοπλες δυνάμεις:
·      Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την οργάνωση τακτικού στρατού με διπλό σκοπό:
-          την εκκαθάριση της Στερεάς Ελλάδας από τον τουρκικό στρατό,
-          την αντιμετώπιση της ληστείας και της πειρατείας.
·      Στον τακτικό στρατό αξιοποιήθηκαν και ορισμένοι από τους αγωνιστές.
·      Δημιουργήθηκε ο Λόχος των Ευελπίδων, ένα είδος στρατιωτικής σχολής.
·      Έγιναν τα πρώτα βήματα για την οργάνωση τακτικού πολεμικού ναυτικού.
·      Καταπολεμήθηκε η πειρατεία, χάρη στη δράση του Μιαούλη.

Οικονομία:
·       Σχημάτισε ένα πρώτο κρατικό ταμείο.
·       Ίδρυσε Τράπεζα με τη βοήθεια του Εϋνάρδου και έκοψε νόμισμα, το Φοίνικα.
·       Εφάρμοσε αυστηρή λιτότητα στις κρατικές δαπάνες.
·       Επιχείρησε να εκσυγχρονίσει τη γεωργία με νέες καλλιέργειες και μεθόδους. 

Εκπαίδευση:
·      Το Ορφανοτροφείο της Αίγινας, στο οποίο λειτουργούσαν:
-          τρία αλληλοδιδακτικά σχολεία με τέσσερα χρόνια φοίτησης (δημοτικά),
-          τρία ελληνικά με τριετή φοίτηση (γυμνάσια),
-          αρκετά χειροτεχνία (επαγγελματικές σχολές),
-          το Πρότυπον Σχολείον (για τους δασκάλους των αλληλοδιδακτικών).
·      Το Κεντρικόν Σχολείον (για σπουδές σε πανεπιστήμια του εξωτερικού).
·      Το Πρότυπον Αγροκήπιον, γεωργική σχολή στην Τίρυνθα.
Ο Καποδίστριας  δεν προχώρησε άμεσα στην ίδρυση πανεπιστήμιου.

Η ολοκλήρωση της επανάστασης (1829):
·      Εκκρεμούσαν δύο σοβαρά ζητήματα:
-          ο βαθμός ανεξαρτησίας της χώρας,
-          ο καθορισμός των συνόρων της.
·      Η Ελλάδα αναγνωρίστηκε ως ανεξάρτητο κράτος με το Πρωτόκολλο του Λονδίνου στις 3 Φεβρουαρίου 1830. 
·      Τα βόρεια σύνορα του κράτους ήταν η γραμμή Αμβρακικού – Παγασητικού.

Η αντιπολίτευση κατά του Καποδίστρια
·      Η πολιτική του Κυβερνήτη αποσκοπούσε στην συγκρότηση ενός ισχυρού συγκεντρωτικού κράτους κατά τα δυτικά πρότυπα. Αυτή η πολιτική, όμως, προκάλεσε πολλές αντιδράσεις σε:
-          πρόκριτους, πλοιοκτήτες και Φαναριώτες,
-          φιλελεύθερους διανοούμενους, όπως ο Κοραής,
-          Αγγλία και Γαλλία που υποκινούσαν αντικαποδιστριακές κινήσεις.
·       Στις αρχές του 1831 σημειώθηκαν εξεγέρσεις, με αποκορύφωμα την ανατίναξη στον Πόρο από τον Α. Μιαούλη των δύο μεγαλύτερων πολεμικών πλοίων.
·       Κέντρο της αντιπολίτευσης στάθηκε η Ύδρα, όπου η εφημερίδα Απόλλων προπαγάνδιζε τη δολοφονία του Κυβερνήτη.
·       Η ένταση κορυφώθηκε, όταν ο Καποδίστριας φυλάκισε τον πρόκριτο της Μάνης Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, θεωρώντας τον υπεύθυνο για αντικυβερνητικές ενέργειες.
·       Στις 27 Σεπτεμβρίου 1831 ο αδελφός και ο γιος του Πετρόμπεη Μαυριμιχάλη δολοφόνησαν τον Καποδίστρια.